Przejdź do głównej zawartości

CHODŹ ZE MNĄ DO TEATRU - "INNE ROZKOSZE" ARTUR BARON WIĘCEK


"Inne rozkosze", Jerzy Pilch, Artur Baron Więcek, recenzja, Teatr STU, Scena STU, teatr w Krakowie,wielopoziomowość i wielowymiarowość, wieczny chłopiec, Kohoutek, aktualna kobieta

WIELOPOZIOMOWOŚĆ
I WIELOWYMIAROWOŚĆ 

Może trochę z przekory, w czasie kiedy wszyscy wokół zachwycali się
w moich czasach licealnych Jerzym Pilchem, ja jakoś niespecjalnie za nim przepadałam. Może chwyciłam za złą książkę, a może po prostu, mimo że pisarzem i ironistą może być świetnym – ja go nie czuję, nie pociągają mnie jego wersy, nie uwodzi słowo. Może powinnam sięgnąć po niego jeszcze raz, dojrzalsza, po latach. Może... dużo tych „może", ale może, dlatego że jego proza nie jest oczywista, jednoznaczna, prosta.

Wielopoziomowość i wielowymiarowość jego utworów sugeruje już na wejściu do sali teatralnej - scenografia. Spektakl "Inne rozkosze" w reżyserii Artura Barona Więcka to poza rozrywką dla widza, tekst o podwójnym,
a nawet potrójnym dnie i przez ową inscenizację, dojrzałam inne oblicze Pilcha, za co panu reżyserowi należą się podziękowania.

PYTANIA I WĄTPLIWOŚCI

 Tytuł, jakże znamienny, mówi o innych rozkoszach. Innych tzn. jakich? Które to są te rozkosze z podstawowego kanonu? Co autor ma na myśli, używając słowa „rozkosze"? Spektakl w ogóle pozostawia naprawdę sporo pytań, począwszy od tytułu, nie będącego elementem scenicznej fabuły, aż do wątpliwości, czy Aktualna Kobieta mieszkająca na strychu, jest prawdziwa czy jest projekcją pragnień bohatera? Wątpliwość ta jest uzasadniona, gdyż jeśli czegoś pragnie się z całych sił i pragnienie zaślepia i zalewa mózg, to nagle dla Pragnącego staje się realne, mimo że jest tylko marą, czy halucynacją, jak studnia wody na pustyni.

KIM JEST KOHOUTEK?

 Bohaterem sztuki jest Paweł Kohoutek (w tej roli genialny Tomasz Schimscheiner), weterynarz, mąż, ojciec i... Don Juan, łamacz niewieścich serc, dokonujący nieustannych podbojów, wciąż nienasycony i głodny przeżyć. Towarzyszy mu od początku na scenie elegancka kobieta (Joanna Pocica), która opowiada o nim w trzeciej osobie, streszcza wydarzenia z jego życia, komentuje bieżące, przemyca jego myśli, a także wielokrotnie wchodzi z nim na płaszczyznę specyficznego dialogu. Czasem wydaje się jakby była jego myślami, które on potem wypowiada na głos, a czasem powtarza słowa Kohoutka jakby wtórowała, czy może czasem nawet przedrzeźniała jego kwestie. Kim jest? Kohoutkiem w spódnicy? Komentatorem wydarzeń? Przewodnikiem po tej mitycznej krainie lat dziecięcych Jerzego Pilcha – Śląsku Cieszyńskim? 

Skąd w Kohoutku taki pęd do kobiet? 

Ano można najprościej przypuszczać, że jako mężowi, inne kobiety i inne rozkosze są mu zabronione. Jest on dużym dzieckiem, które nie wyswobodziło się spod opieki i kontroli matki, babki i całej wielopokoleniowej rodziny, żyjącej na kupę w domu z ogrodem na prowincji. Kręci go to co surowo zabronione, to co pozwala mu być sobą i go dookreślić jako mężczyznę, wyzutego z zależności rodzinnych i czynników tłamszących jego męskość.

INDYWIDUA PRZY KUCHENNYM STOLE

Członkowie rodziny to istne indywidua, postaci przedstawione humorystycznie z uwypukleniem ich słabostek i przywar, ale z dużą dozą wyrozumiałości dla ułomności ludzkiej. Nie dziwi to wcale, gdyż Pilch mitologizował swoją rodzinną krainę, więc opowiada o niej z ciepłem
i trochę pobłażliwym uśmiechem
. Czas płynie tu powoli, wszystko ma swoje miejsce i odpowiedni moment. Życie rodziny skupia się przy stole kuchennym podczas posiłków, tam też nad pomidorową prowadzone są dyskusje i zapadają decyzje. Troszkę przypomina to szlachecki dwór.
W ogóle akcja nie jest umieszczona w konkretnym czasie, a przez to daje szansę na rozwinięcie się wątku psychologiczno-erotycznego.

PRZYBYCIE AKTUALNEJ KOBIETY

 Idyllę wiejską Kohoutka zakłóca nagły przyjazd Aktualnej Kobiety, która oświadcza, że spędzi z nim resztę swoich dni. Przerażony Kohoutek zabiera ją na piętro, gdzie kiedyś była rzeźnia i tam ją lokuje w wielkim strachu, żeby Oma jej tam nie zobaczyła, szukając słoika z pulpetami, z terminem krótkiej przydatności do spożycia. Od tej pory akcja rozgrywa się równolegle na dwóch poziomach, co widzowie mogą obserwować – na parterze toczy się niczym nie zmącone życie rodzinne, a na piętrze rozgrywają się rozterki, pragnienia, uczucia, lęki i demony Kohoutka, jego drugie życie. Na dole żona, na górze Aktualna Kobieta.

Kohoutek obiecuje każdej Aktualnej Kobiecie, że zostawi dom i będą razem na zawsze, jednak o ile w chwili składania obietnicy bardzo tego chce
i mocno w to wierzy, o tyle potem temat mu się rozmywa, targają nim wątpliwości i biegnie dalej za swoim pragnieniem, i pożądaniem... nowej kobiecej ofiary. Wszystkie jego aktualne kobiety, zostają jednak
w przeszłości, a ta jedna odważyła się przyjść po niego, wyegzekwować obietnicę. 
Co zrobi Kohoutek?

KUNSZT SCENOGRAFICZNY

 Ciekawą scenograficznie sceną jest wtargnięcie kobiety do ogrodu podczas urodzin Omy (której notabene nie widać, a jedynie słychać), gdyż jako przestrzeń sceniczną został wykorzystany balkon na widowni, gdzie podczas domowej „obławy", skrywa się Aktualna Kobieta. Kolejnym rewelacyjnym motywem scenograficznym było cudowne oświetlenie podczas sceny kazania pastora (fenomenalny Andrzej Róg). Teatr zamienił się w kościół, przez witraże przedzierały się promyki światła - genialny pomysł, robiący ogromne wrażenie.

STUDIUM POSTACI KOHOUTKA

 Spektakl wydawałoby się typowo erotyczno-miłosny, tak naprawdę wcale taki do końca nie był. Owszem zaistniała subtelna rozbierana scena, czy mało subtelna scena namiętnego pocałunku Aktualnej Kobiety i kobiety towarzyszącej Kohoutkowi od początku na scenie. Ale wątek seksualny był bardziej równorzędny niż nadrzędny w stosunku do innych poruszanych kwestii. Więcek słusznie ostrą kreską nakreślił portrety domowników
i sytuację, w której żył Kohoutek, żeby głębiej wniknąć w psyche bohatera, dokładniej przeanalizować jego zachowanie i sposób postępowania, powstrzymać widza od jednoznacznych i oczywistych ocen.
Mimo wszelkich wad, irytujących zachowań, czy ułomności Kohoutek
w wykonaniu Schimscheinera nie da się nie lubić, powiedziałabym nawet, że jest bardzo sympatycznym chłopcem.



___________
Jeśli spodobał Ci się tekst, uważasz, że komuś może się również spodobać, czy przydać - nie wahaj się, udostępnij i poślij dalej :) Masz pytania, bądź chcesz skomentować - pisz. Wpadaj jak najczęściej, a jeśli chcesz być na bieżąco, polub mój fanpage na fb i profil na instagramie :) 

Komentarze

Prześlij komentarz

NAJCHĘTNIEJ CZYTANE

DLACZEGO DZIECKO ZACHOWUJE SIĘ NAJGORZEJ PRZY MATCE? O PRZETRWANIU PODCZAS HURAGANU

KIEDY ZOSTAJESZ Z DZIECKIEM SAM NA SAM... Czy Ty też zauważyłaś, że kiedy Twoje dziecko zostaje z Tobą sam na sam to zachowuje się jak mały szaleniec? Albo gdy wraca do domu z przedszkola/żłobka to nagle dostaje ataku wybuchu złości, frustracji, płaczu
i niewiadomo o co chodzi, ale musi chodzić o bardzo wiele skoro usuwasz się na bok tego kłębowiska furii, żeby przeczekać do opadnięcia kurzu i emocji na podłogę? Czy widzisz różnicę w zachowaniu dziecka w domu,
a w miejscach publicznych czy po prostu wśród innych osób jak dziadkowie, nauczyciel, czy lekarz? 
DZIECI NAJGORZEJ ZACHOWUJĄ SIĘ PRZY MATCE I podsumowując dochodzisz do smutnej refleksji, że tylko przy Tobie i tylko w domu Twoje dziecko wspina się na wyżyny awantur, wrzasków, marudzenia, generalnie roztacza paletę swojej najciemniejszej strony mocy
i zaczynasz załamywać ręce, gdzie popełniłaś błąd, że to Tobie dzieci wchodzą na głowę i skaczą po niej, że nie umiesz sobie poradzić w to całe macierzyństwo i o co tu chodzi. Je…

JAK NAPISAĆ DOBRĄ RECENZJĘ?

Jak napisać dobrą recenzję? Jak napisać w ogóle recenzję? Jestem właśnie
w trakcie pisania dwóch recenzji, „lekko” na wczoraj, więc czemu by w międzyczasie nie powrócić do tematu pisania recenzji. Tym bardziej, że post był już szumnie zapowiadany wcześniej. Recenzje generalnie piszą się same, tylko trzeba wejść w odpowiedni czas
i miejsce. To popularne stwierdzenie z weną, że niby nic nie stworzę, bo jej aktualnie nie mam, wcale nie jest kłamstwem, wymówką leniwca, czy bzdurą. Czasem tak jest, że czujesz ten temat, siadasz i musisz pisać teraz, bo inaczej ucieknie Ci wątek, a czasem siadasz, zmuszasz się, terminy gonią, a na kartce pusto, w głowie ciężko, no…nie masz weny. Krótko mówiąc :) KLUCZOWY JEST CZASZacznijmy od tego, że należy trafić w czasJ Ja jestem zdania, że recenzja musi się uleżeć i dojrzeć. Warto zapisać kluczowe wnioski tuż po spektaklu, natomiast z tekstem i spektaklem trzeba się oswoić. Przemyśleć. Poszukać różnych dróg interpretacji. Pośpiech nie jest tu wskazany. Nigdy…

DAWNO, DAWNO TEMU, W ODLEGŁEJ GALAKTYCE...

Dawno, dawno temu, w odległej galaktyce - te słowa rozpoczynające sagę Gwiezdnych Wojen,po raz pierwszy padły z ekranu kinowego 25 maja 1977 roku. To pierwsza informacja jakiej dowiedziałam się już na wstępie z książki, którą za chwilę zrecenzuję. Tak jak i film, tak i książka nie jest zwyczajna, posiada swoje ukryte moce. Nigdy nie byłam zapaloną fanką Gwiezdnych Wojen, znałam wątek główny i kluczowych bohaterów, nie orientowałam się nawet w kwestii kolejności nagrywanych części owej sagi. Ale przyszedł kiedyś taki dzień i taki mężczyzna (obecnie Mężczyzna Mojego Życia i ojciec naszego synaJ), który zaraził mnie swoją fascynacją filmem, wiele rzeczy mi objaśnił, po raz kolejny oglądałam wszystkie części jako dobranocki do poduszki i zatrybiła mi ciekawość, na tyle, że z niecierpliwością czekałam na nowe części, a seans w kinie był świetną opcją na romantyczną randkę. Kiedy pojawiła się możliwość współpracy z Wydawnictwem AWM i zobaczyłam, że pod ich skrzydłami jest pewna nietypowa ks…